2. Administracja państwowa PREZYDENT – 7-letnia kadencja, wybierany w powszechnych wyborach. Rada państwa organ doradczy z udziałem premiera. RZĄD – premier i 14 ministrów oraz doradca prawny (formalnie nie wchodzi w skład rządu). Dwaj ministrowie stanu (jeden – współpraca z parlamentem; drugi – polityka zagraniczna). System wyborczy umożliwia wskazanie premiera. URZĘDNICY. I –u. państwowi (zaplecze prezydenta, premiera, parlamentu) II – u. ministerialni (Sekretarz generalny w ministerstwie, asystenci. Model kariery urzędniczej (system konkursów nadzorowany przez Komisje Służby Cywilnej). INNE URZĘDY : Rzecznik Sprawiedliwości Administracyjnej, Kontroler i Audytor Generalny.
3. REGIONY (1999 r. UE) Południowo-wschodni Środkowo-zachodni Władzę sprawuje Zgromadzenie Regionalne wybierane przez radnych 29 hrabstw i 5 miast o statusie metropolii.
4. Organy samorządu na poziomie Hrabstwa to: Jest to organ kadencyjny wybierany w wyborach bezpośrednich na 5 lat, Składa się z 20 do 46 radnych, Na czele Rady stoi marszałek, Jest organem prawodawczym. Zatwierdza roczne plany finansowe, powołuje komitety i planuje rozwój lokalny, W jednym hrabstwie jest jedna Rada ale wyjątkiem jest Tipperary gdzie są dwie Rady Hrabstwa i Dublin gdzie są 3. 1. Rada Hrabstwa
5. Organy samorządu na poziomie Hrabstwa to: Organ jednoosobowy, Wybierany jest przez Radę Hrabstwa w drodze konkursu, Jest on szefem administracji niższego szczebla, Zajmuje się zarządzaniem i wykonywaniem konkretnych zadań powierzonych mu przez Radę. 2. Menadżer Hrabstwa
6. Organy samorządu na poziomie Gminy to: Jest to organ kadencyjny wybierany w wyborach bezpośrednich na 5 lat. Składa się z 9 do 12 radnych. Rady Miast liczą 12 radnych a Rady Miasteczek 9. Jeśli miasto liczy powyżej 15 tys. mieszkańców Rada Miasteczka może za pomocą uchwały zwiększyć liczbę radnych do 12 członków. 1. Rada Miasta (lub Rada Miasteczka)
7. Organy samorządu na poziomie Gminy to: Wybierany jest przez Radę Miasta w drodze konkursu. Organ kadencyjny. Kadencja trwa 5 lat. Podlega on bezpośrednio Menadżerowi Hrabstwa. 2. Komisarz Miejski
8. ZADANIA POWIERZONE SAMORZĄDOWI TERYTORIALNEMU (8 sfer działania) 1. Planowanie przestrzenne, 2. Mieszkalnictwo, 3. Drogi, 4. Zaopatrzenie w wodę i gospodarka odpadami, 5. Stwarzanie korzystnych warunków do inwestycji, 6. Ochrona środowiska ( dbanie o czystość wód, powietrza oraz stopień hałasu), 7. Rekreacja i wypoczynek, 8. Rolnictwo wraz z edukacją, opieką zdrowotną i socjalną.
9. ŹRÓDŁA FINANSOWANIA Dotacje budżetowe, Opłaty pobierane od inwestycji przemysłowych i komercyjnych, Podatki i opłaty od dóbr i towarów, Dochody kapitałowe z majątku, Pożyczki.
11. Rząd Wielkie Księstwo Luksemburga to wielopartyjna monarchia konstytucyjna o parlamentarnej formie rządów. Ustrój państwa reguluje jedna z najstarszych obowiązujących w Europie ustaw Zasadniczych - Konstytucja WKS, która weszła w życie 17 października 1868 r. Wielki książę powołuje rząd, w praktyce desygnuje jedynie premiera, który dobiera pozostałych ministrów spośród większości parlamentarnej. Rząd jest odpowiedzialny przed jednoizbowym parlamentem. Od 1989 r. Izba liczy 60 posłów. Pewne funkcje legislacyjne ma także, odgrywająca rolę doradcy wielkiego księcia Rada Stanu składająca się z 21 członków desygnowanych dożywotnio przez monarchę.
12. Administracja i samorząd Ustrój administracji lokalnej w Luksemburgu zbudowany jest trójstopniowo. Podstawowe jednostki podziału terytorialnego I stopnia - GMINY - są strukturami autonomicznymi, terytorialnymi i korporacyjnymi. Posiadają osobowość prawną, zarządzają własnym majątkiem ( 118) . W ramach kompetencji gmin znajduje się, m.in. porządek publiczny, organizacja szkolnictwa i planowanie przestrzenne. Do kompetencji Rady gminy należy m.in. sporządzanie rocznego budżetu gminy. Jest ona też organem kompetentnym do tworzenia przepisów prawa miejscowego. Może nakładać podatki lokalne, aczkolwiek za zgodą Wielkiego Księcia. On też może rozwiązać radę gminy. Drugim szczeblem podziału terytorialnego w WKL są okręgi, obecnie 3. Na czele samorządu okręgowego stoi komisarz okręgowy.
13. ROZDZIAŁ IX GMINY ART 107 (Władza lokalna) Gminy stanowią autonomiczną jednostkę samorządową, zgodnie z podziałem terytorialnym Państwa, posiadającą osobowość prawną, zarządzającą swoim majątkiem i dbającą o własny interes. 2) Każda gmina ma swoją radę gminną, wybieraną bezpośrednio przez mieszkańców; warunki dotyczące czynnego i biernego prawa wyborczego w wyborach samorządowych określi ustawa. 3) Rada gminy sporządza roczny budżet i zamyka rachunki. Tworzy przepisy prawa miejscowego, z wyjątkiem sytuacji nadzwyczajnych. Może nakładać podatki lokalne za zgodą Wielkiego Księcia. Wielki Książę może rozwiązać radę gminy. 4) Zarząd gminy tworzą posiadający osobowość prawną przewodniczący oraz grupa radnych, wybieranych spośród członków rady gminy. Warunki dotyczące przynależności narodowościowej, będącej podstawą wyborów na stanowiska przewodniczącego i członków zarządu, określi ustawa uchwalona zgodnie z przepisami art. 114 pkt 5. 5) Nadzór nad administracją gminną reguluje ustawa. Niektóre decyzje władz gminnych muszą zostać zatwierdzone przez organ nadzoru, a także mogą zostać uchylone bądź ich wykonanie może zostać wstrzymane, jeśli okaże się, że są niezgodne z prawem lub sprzeczne z interesem publicznym, chyba że sądy powszechne lub trybunały administracyjne postanowią inaczej. Konstytucja Wielkiego Księstwa Luksemburga
14. Małe państwo w wielkim świecie Luksemburg jest członkiem: - Unii Europejskiej ; - Rady Europy ; - ONZ ; - NATO ; - Europejskiego Banku Współpracy i Rozwoju (EBOR) ; - OBWE ; - Unii Zachodnioeuropejskiej . Instytucje Europejskie z siedzibą w Luksemburgu: - Europejski Bank Inwestycyjny; - Europejski Trybunał Rozjemczy; - Izba Obrachunkowa; - Eurostat - Biuro statystyki europejskiej; - Biuro wydawnictw UE; - Sekretariat Generalny Parlamentu Europejskiego; - Dyrekcja Generalna Kredytów i Inwestycji Komisji UE.
17. Winnice w kantonie Remich, w dolnie Mozeli „ Wielki kompas” – umieszczony w starej części miasta Luksemburg, wskazuje odległości od Luksemburga do stolicy każdego państwa na świecie
18. Bibliografia Konstytucja Wielkiego Księstwa Luksemburga , red. S. Sagan, Częstochowa 2003 Luksemburg , J. Łaptos, Warszawa 2005 Jednolity tekst konstytucji w języku angielskim: http://www.uni-wuerzburg.de/law/lu00000_.html www.wikipedia.pl CIA – The World Factbook: www.cia.gov/cia/publications/factbook
19. CYPR Państwo unitarne. System prezydencki (5 lat, wybory powszechne). Prezydent zwołuje rząd, przygotowuje porządek obrad i ma prawo weta, ale nie posiada prawa głosu. Trzy najważniejsze resorty w rządzie wg. konstytucji należą się Turkom. Inne urzędy: Prokurator generalny Republiki., Komisja Służby Cywilnej, Komisja Edukacyjna,. Biuro Planowania, Audytor generalny, RPO
20. CYPR – administracja lokalna Kraj podzielony jest na sześć dystryktów, a samorząd gminny istnieje w 33 miastach i 352 wsiach. Jego zadaniem dotyczą gospodarki odpadami, ochrony środowiska i zdrowia, monitoringu dróg, ulic i mostów opieki socjalnej i edukacji. W porozumieniu z lokalna policja samorząd gminny odpowiada za bezpieczeństwo na drogach i plażach. Rady gmin (w liczbie od 8 do 26 członków) wybierane są przez mieszkańców na 5 lat. Burmistrz ( dimarchos ) również pochodzi z powszechnych wyborów, jest przewodniczącym rady, poszczególnych komisji, służb miejskich, udziela ślubów cywilnych, reprezentuje gminę na zewnątrz. Głównym źródłem dochodów gmin są podatki i opłaty lokalne. Nadzór rządu sprawowany jest za pośrednictwem szefa dystryktu lub bezpośrednio. Gminy są corocznie kontrolowane przez Generalnego Audytora Republiki, a ewentualne zaciągnięcie pożyczki przez radę wymaga akceptacji rządu
21. MALTA Republika parlamentarna. Prezydent, rząd. Państwo jednolite z postępującym procesem decentralizacji. Samorząd terytorialny wprowadzono ustawą w 1993 r. Władzą lokalną jest 68 rad (5-13 radnych), wybieranych na trzy lata. Radni wybierają burmistrza pełniącego funkcje reprezentacyjne i polityczne oraz sekretarza, będącego organem wykonawczym odpowiedzialnym za administrację i finanse. Władze lokalne nie mogą ustanawiać własnych podatków i są finansowane przez rząd, który sprawuje nad nimi nadzór. W 2001 r. dokonano nowelizacji konstytucji uwzględniającej konsolidację rad. Konstytucja Malty, Warszawa 2007,